Każde międzynarodowe wydarzenie sportowe to nowe, ciekawe dane. I, co mnie zawsze cieszy, kreatywne wizualizacje, pozwalające spojrzeć na zawody i zawodników z różnych perspektyw – nie tylko przez pryzmat standardowej tabeli medalowej.
W tym wpisie pokażę Ci wykresy, które zatrzymały moją uwagę w trakcie zimowych igrzysk i po ich zakończeniu.
Zacznę od wykresu, który stworzyłam, aby sprawdzić jak wypadły różne kraje na zimowych igrzyskach w 2026 r. w porównaniu do 2022 r.
1. Które kraje zdobyły więcej medali, a które mniej medali, niż 4 lata wcześniej?
(poniższy wykres jest interaktywny – najedź na punkt, aby zobaczyć szczegóły)
Analizując powyższe dane, warto pamiętać, że:
- Wykres pokazuje sumę medali dla każdego kraju, bez rozbicia na złoty/srebrny/brązowy. Nie wykluczam, że są kraje, które mimo zdobycia mniejszej liczby medali mogą uznać igrzyska za bardziej udane ze względu na kolory medali. Lub odwrotnie.
- W 2022 r. Rosja uzyskała 32 medale, a w 2026 r. nie brała udziału w Zimowych Igrzyskach (sportowcy neutralni, wśród których było wielu Rosjan, zdobyli 1 medal, ale zawodnicy z Rosji występowali też pod barwami innych krajów).
- W 2022 r. gospodarzem były Chiny, w 2026 r. – Włochy.
- W 2026 r. było o 7 rozgrywek medalowych więcej niż w 2022 r. (116 vs. 109)
Skoro w ciągu 4 lat liczba eventów medalowych wzrosła aż o siedem rozgrywek, jakie było tempo ich dodawania w przeszłości? Na to pytanie odpowiada kolejny wykres.
2. Sto lat temu było 16 okazji do zdobycia medalu, w 2026 r. – aż 116.
I dlatego porównywanie liczby medali zdobytych przez poszczególne kraje dziś i chociażby dekadę/dwie dekady temu nie do końca ma sens – bo 100% cały czas się zmienia:
W 2026 r. na zimowej olimpiadzie po raz pierwszy pojawił się skialpinizm (czyli wchodzenie na nartach pod górę, a potem zjeżdżanie w dół).
Dodatkowo, do konkurencji, w których wcześniej startowali tylko mężczyźni, dołączyły kobiety (np. skoki narciarskie na dużej skoczni).
W ostatnich latach zwiększyła się również liczba rozgrywek w kategorii „freestyle skiing & snowboard”.
| Uwaga na marginesie: powyższy wykres jest czytelny, ale zmieniłabym na nim jedną rzecz: kolejność ułożenia kolorów w legendzie – tak, aby na górze był czerwony, a na dole czarny (dokładnie tak, jak ułożone są serie na wykresie). Warto szukać takich małych usprawnień, ponieważ w kumulacji mogą ułatwić odbiorcom szybsze przyswojenie danych. |
Na kolejnym wykresie zobaczymy, kto w 2026 r. triumfował w 116 rozgrywkach medalowych:
3. Jak wygląda rozkład złotych medali per państwa, w podziale na dyscypliny?
Zobacz, jak dobrze widać na poniższej wizualizacji dominację krajów w poszczególnych sportach, np. Niemców w bobsleju i saneczkarstwie, Norwegów i Szwedów – w narciarstwie biegowym, a Holandii – w łyżwiarstwie szybkim.
Powyższy wykres ma tylko jedną (i to niemałą) wadę – odbiorca musi umieć rozpoznawać flagi.
Kolejna wizualizacja również pokazuje dane w podziale na dyscypliny, jednak skupia się na wieku poszczególnych zawodników:
4. Jaki był rozkład wieku sportowców na olimipiadzie w Mediolanie w 2026 r.?
Trudno mi sobie wyobrazić lepszy typ wykresu niż „beeswarm chart” na przedstawienie tych danych. Jedna kropka = jeden zawodnik.
Niestety tego typu wykresu nie ma w Excelu (szkoda), ale w większości innych narzędzi – tak (R/Python, Tableau, Flourish, PowerBI, RAWGraphs).
Jestem fanką beeswarm chart i często go używam, jeśli:
- liczba rekordów jest „ogarnialna” gołym okiem (zwykle do kilkuset punktów),
- interpretacja konkretnych punktów jest ciekawa z punktu widzenia analizy (np. w tym przypadku może nas ciekawić, kim jest snowboardzistka, która występuje w wieku ponad 50 lat, czy bardzo młody zawodnik kombinacji norweskiej)
| Wykres typu beeswarm wzbogaca perspektywę zwykłej średniej/mediany i jest łatwy do zrozumienia, jeśli wyjaśnimy, że jedna kropka to jeden klient, pacjent, kraj czy, jak w powyższym przypadku, sportowiec. Jeśli ten typ wykresu może mieć sens w Twoim świecie zawodowym – zachęcam Cię do przetestowania. |
Kolejny wykres również pokazuje sportowców według dyscyplin, jednak tym razem analizowany jest nie ich wiek, a… miejsce urodzenia.
5. Na jakiej wysokości nad poziomem morza urodzili się olimpijczycy z Milano Cortina 2026?
Jestem ciekawa, jak by wyglądał ten wykres, gdyby oznaczono medalistów 🙂
Czas na ostatni wykres, odbiegający nieco tematyką od poprzednich:
6. Czy olimpijskie obiekty sportowe są wciąż wykorzystywane?
To zasadne pytanie w świetle niemałych kosztów, które ponoszą państwa, aby zostać organizatorami wydarzenia:
| Jeśli jesteś zainteresowana/y danymi o kosztach zimowych i letnich olimpiad, odsyłam Cię do ciekawych zestawień na blogu Not Ship: Hosting the Olympics: The world’s most expensive participation trophy. |
I to już wszystkie wykresy, które wybrałam do tego wpisu.
Mam nadzieję, że chociaż jeden z nich pokazał Ci olimpiadę w nowej perspektywie i/lub zainspirował Cię ciekawym typem wizualizacji.
Jeśli lubisz dane i wykresy, zachęcam Cię do śledzenia mojego newslettera, na który zapiszesz się poniżej.
Zapraszam Cię również do dołączenia do mojego bezpłatnego, 5-dniowego kursu mailowego „Jak nie robić wykresów?”.
Inne wpisy, które mogą Ci się spodobać:
